મોરબી-રાજકોટ સહિત સૌરાષ્ટ્રના સિરામિક ઉદ્યોગમાં ફરી એક વખત વિસંગત સ્થિતિ સામે આવી રહી છે. વર્ષોથી વિવિધ મુખ્ય માંગણીઓ સરકાર સમક્ષ વારંવાર રજૂ થતી હોવા છતાં તે અંગે કોઈ સ્પષ્ટ નિર્ણય ન લેવાતા ઉદ્યોગકારોમાં અસંતોષનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. બીજી તરફ, બજેટમાં કરવામાં આવેલી જાહેરાતોને લઈ ઉદ્યોગ સંસ્થાઓ દ્વારા કરવામાં આવતી વાહવાહી સામે પણ ઉદ્યોગજગતમાં પ્રશ્નો ઊભા થઈ રહ્યા છે.
સિરામિક ઉદ્યોગ સાથે જોડાયેલા સૂત્રો મુજબ, ટાઇલ્સ અને સેનિટરીવેર ઉત્પાદનો પરનો 18 ટકા જીએસટી સ્લેબ ઘટાડીને 5 ટકા કરવા અંગેની માંગણી વર્ષોથી કરવામાં આવી રહી છે, પરંતુ આજદિન સુધી તેમાં કોઈ રાહત આપવામાં આવી નથી. આ ઉપરાંત કુદરતી ગેસને વેટમાંથી જીએસટી હેઠળ લાવવાની માંગ પણ લાંબા સમયથી બાકી છે, જે ઉદ્યોગ માટે ખર્ચ ઘટાડવામાં મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે તેવી માન્યતા છે.
ઉદ્યોગ સાથે જોડાયેલા આગેવાનો દ્વારા સ્થાનિક સ્તરે રિસર્ચ સેન્ટર અને આરએન્ડટી લેબની સ્થાપનાની પણ માંગણી કરવામાં આવી રહી છે, જેથી ગુણવત્તા, નવી ટેકનોલોજી અને વૈશ્વિક સ્પર્ધામાં ટકી રહેવા માટે જરૂરી ટેકો મળી શકે. છતાં, આ મુદ્દાઓ પર કોઈ અસરકારક પગલાં લેવાયા નથી તેવી લાગણી ઉદ્યોગકારોમાં પ્રબળ બની રહી છે.
તાજેતરમાં જાહેર થયેલા કેન્દ્રીય બજેટમાં પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના હેઠળ બે કરોડ નવા મકાનોના નિર્માણની જાહેરાત અને એમએસએમઈ ક્ષેત્ર માટે 10,000 કરોડ રૂપિયાનું પેકેજ જાહેર થતાં સિરામિક ઉદ્યોગને સીધો અને આડકતરી લાભ મળશે તેવી આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. સિરામિક એસોસિયેશનના પ્રતિનિધિઓએ પણ આ જાહેરાતોને ઉદ્યોગ માટે સકારાત્મક ગણાવી છે.
પરંતુ, ઉદ્યોગના એક મોટા વર્ગનું માનવું છે કે મૂળભૂત અને લાંબા ગાળાના પ્રશ્નો હજી પણ યથાવત છે. તેમના મત મુજબ, ઉત્પાદન ખર્ચ, ટેક્સ સ્ટ્રક્ચર અને ઈંધણ ખર્ચ જેવા મુદ્દાઓ ઉકેલાયા વિના માત્ર જાહેરાતો ઉદ્યોગને ટકાઉ રાહત આપી શકશે નહીં. કેટલાક ઉદ્યોગકારો આ સ્થિતિને “પોતાના જ હાથે તમાચો મારી અને ગાલ લાલ રાખવા જેવી” ગણાવી રહ્યા છે — અર્થાત્ વાસ્તવિક સમસ્યાઓ બાકી હોવા છતાં જાહેર વખાણ કરવામાં આવી રહ્યા છે.
સિરામિક ઉદ્યોગે છેલ્લા વર્ષોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં પોતાનું મજબૂત સ્થાન બનાવ્યું છે અને ચીન સહિતના દેશોને કઠિન સ્પર્ધા આપી છે. નિકાસ વધારવા માટે ઉદ્યોગકારો ભારે મહેનત કરી રહ્યા છે, પરંતુ નીતિગત સપોર્ટના અભાવને કારણે ભવિષ્ય અંગે ચિંતાઓ વ્યક્ત થઈ રહી છે.
ઉદ્યોગ સાથે જોડાયેલા નિષ્ણાતોના મતે, જો સરકાર દ્વારા ટેક્સ ઘટાડો, ગેસને જીએસટીમાં સમાવેશ, રિસર્ચ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને નિકાસ પ્રોત્સાહન જેવી માંગણીઓ પર ગંભીરતાથી વિચાર કરવામાં આવે, તો સિરામિક ઉદ્યોગ વૈશ્વિક સ્તરે વધુ મજબૂત બની શકે. હાલ, બજેટની જાહેરાતો અને હકીકતમાં બાકી પ્રશ્નો વચ્ચેનો અંતર જ ઉદ્યોગમાં ચર્ચા અને અસંતોષનું મુખ્ય કારણ બની રહ્યો છે.
